Thủ tướng Anthony Albanese ngày 10/3 thông báo Australia sẽ triển khai một máy bay cảnh báo sớm E-7A Wedgetail đến Vịnh Ba Tư,nhằm hỗ trợ bảo vệ công dân Australia và các nước khác khỏi những cuộc tập kích bằng tên lửa,máy bay không người lái (UAV) từ Iran.

Ông cho biết đây là động thái nhằm đáp lại yêu cầu được đưa ra sau cuộc thảo luận với Tổng thống UAE Mohammed bin Zayed Al Nahyan,cũng như "những đề nghị khác".

Máy bay E-7A Wedgetail Australia trong cuộc diễn tập tại bang Mỹ năm 2023. Ảnh: USAF

"Chiếc Wedgetail sẽ cung cấp năng lực trinh sát tầm xa,hỗ trợ bảo vệ không phận Vùng Vịnh. Phi cơ và quân nhân Australia sẽ triển khai trong giai đoạn đầu là 4 tuần nhằm hỗ trợ hoạt động phòng vệ tập thể của các nước Vùng Vịnh",Thủ tướng Albanese nói,thêm rằng Australia cũng sẽ gửi tên lửa đối không tầm trung AMRAAM đến UAE.

Hiện có 115.000 công dân Australia sống tại Trung Đông,trong đó 24.000 người ở UAE.

Máy bay cảnh báo sớm thường được ví như "mắt thần trên không" nhờ khả năng phát hiện mục tiêu ở khoảng cách hàng trăm km. Dòng E-7A Wedgetail được phát triển dựa trên khung thân phi cơ dân sự Boeing 737-700,với đặc điểm nổi bật là cảm biến Mảng pha Quét Điện tử Đa nhiệm (MESA) trên lưng.

Cảm biến này có khả năng bao quát 360 độ,theo dõi được cả mối đe dọa ở trên không lẫn trên biển. MESA được đánh giá là radar có thể phát hiện mục tiêu bay thấp,như UAV tự sát và tên lửa hành trình,tốt nhất thế giới hiện nay.

"MESA có tầm quan sát rất rộng,cho phép phát hiện mục tiêu cỡ nhỏ,bay thấp và chậm. Phi cơ Wedgetail cũng có thể phát hiện mối đe dọa trong toàn bộ khu vực Vịnh Ba Tư,thậm chí là xa hơn nữa",biên tập viên Joseph Trevithick của chuyên trang quân sự Mỹ War Zone nhận định.

Ngoài ra,E-7A Wedgetail còn được tích hợp thiết bị liên lạc và chia sẻ dữ liệu kèm năng lực xử lý hiện đại,cho phép nhanh chóng trao đổi thông tin với các lực lượng đồng minh. Australia hiện có 6 chiếc E-7A trong biên chế.

Các địa điểm bị tập kích trong xung đột ở Trung Đông. Bấm vào ảnh để xem chi tiết

UAE có 5 máy bay cảnh báo sớm GlobalEye,song năng lực tác chiến thua kém dòng E-7A. Cảm biến MESA của E-7A cũng có ưu thế rõ rệt so với radar đời cũ trên phi cơ cảnh báo sớm E-3 Sentry mà Mỹ đang triển khai ở Trung Đông,đặc biệt là trong nhiệm vụ phát hiện mục tiêu như UAV bay thấp.

Trung Đông chìm trong chiến sự kể từ khi Mỹ và Israel mở chiến dịch không kích Iran ngày 28/2. Vệ binh Cách mạng Hồi giáo (IRGC) sau đó trả đũa bằng cách phóng tên lửa,UAV vào Israel cùng các căn cứ Mỹ tại những nước Arab trong khu vực.

Phạm Giang (Theo War Zone,Al Jazeera)